Presidenti ukrainas Volodymyr Zelenskyy ka vënë në pikëpyetje shpjegimin e SpaceX për ndërprerjet e lidhjes satelitore të sistemit Starshield, duke dyshuar se kufizimet që kanë prekur dronët ukrainas nuk janë thjesht një problem teknik, por mund të kenë prapavijë politike.
Në një intervistë për “The Guardian” dhe media të tjera në Kiev, Zelenskyy tha se vështirësitë kanë zgjatur prej pesë ditësh dhe kanë ndikuar në operacionet ushtarake përgjatë vijës së frontit. Sipas tij, dronët humbasin lidhjen satelitore kur lëvizin me shpejtësi mbi 161 kilometra në orë, duke kufizuar aftësinë e ushtrisë ukrainase për të kryer misionet e saj.
Sipas presidentit, kjo situatë ka vështirësuar interceptimin e dronëve rusë Shahed me motor reaktiv, si dhe sulmet ukrainase me dronë me rreze të mesme veprimi ndaj objektivave ushtarake në territoret e pushtuara nga Rusia.
Ministria ukrainase e Mbrojtjes ka kontaktuar SpaceX, Pentagonin dhe Departamentin amerikan të Shtetit për të kërkuar sqarime. Kompania, nga ana e saj, ka mohuar vendosjen e kufizimeve, duke e lidhur problemin me një çështje teknike. Zelenskyy nuk e ka pranuar këtë shpjegim.
“Ne nuk besojmë se është kështu”, deklaroi ai, duke shtuar se testimet e përditshme në zona të ndryshme kanë treguar probleme të përhapura përgjatë gjithë vijës së frontit.
Kievi dyshon se kufizimet mund të jenë pjesë e një presioni amerikan ndaj Ukrainës, me synimin që Zelenskyy të pranojë lëshime territoriale në negociatat për përfundimin e luftës me Rusinë. Dyshimet janë shtuar pasi ndërprerjet ndodhën në të njëjtën periudhë me bisedimet e ndërmjetësuara nga Uashingtoni mes përfaqësuesve ukrainas dhe rusë në Abu Dhabi.
Moska vijon të kërkojë që Ukraina të dorëzojë të gjithë rajonin lindor të Donbasit, ndërsa Zelenskyy ka përjashtuar mundësinë e lëshimit të mëtejshëm të territoreve ukrainase.
Presidenti bëri të ditur se të dërguarit amerikanë Steve Witkoff dhe Jared Kushner e kanë pyetur nëse Kievi do të pranonte të hiqte dorë nga Donbasi në këmbim të anëtarësimit në NATO ose garancive të ngjashme të sigurisë. Sipas tij, propozimi nuk ishte i qartë dhe nuk përfshinte angazhimin e trupave amerikane si forcë paqeruajtëse.
Zelenskyy theksoi se përfundimi i luftës kërkon një marrëveshje armëpushimi të shoqëruar me garanci konkrete dhe të besueshme sigurie nga partnerët perëndimorë.
Ai kundërshtoi gjithashtu propozimin e presidentit rus Vladimir Putin për krijimin e një misioni humanitar në qytetin lindor të Kostiantynivkës. Zelenskyy e interpretoi këtë nismë si një përpjekje për të detyruar trupat ukrainase të largohen nga zona dhe për t’i hapur rrugë avancimit rus.
Një tjetër shqetësim i ngritur prej tij lidhet me kërkesat e Moskës për ndryshimin e arkitekturës së sigurisë në Evropë. Rusia kërkon që NATO të rikthehet në pozicionet e vitit 1997, përpara zgjerimit të aleancës drejt vendeve të Evropës Lindore.
Në të njëjtën intervistë, presidenti ukrainas foli edhe për takimet e fundit me liderët evropianë në Dublin, nga të cilat tha se janë siguruar angazhime konkrete për mbështetjen e Ukrainës. Mes tyre përmendi furnizimin nga Danimarka me municione për avionët luftarakë F-16 dhe paketa ndihme për sektorin energjetik.