Regina Kharchenko, kryebashkiakja në detyrë e Zaporizhias që prej prillit 2024, deklaroi se banorët e qytetit jetojnë në një gjendje frike të përhershme për shkak të sulmeve të vazhdueshme ruse. Qyteti ndodhet vetëm 20 kilometra larg vijës së frontit. Sipas saj, kjo distancë shumë e shkurtër e bën të pashmangshme ndikimin e luftës në jetën e përditshme të civilëve.
Sulmet ruse në Zaporizhia janë bërë pjesë e përditshmërisë, shtoi ajo gjatë një interviste në Berlin, ku po përfaqësonte qytetin e saj në edicionin e 21-të të Dialogut të Kievit, një platformë gjermano-ukrainase e dialogut ndërpartiak që bashkon politikën, mediat dhe shoqërinë civile.
Ajo theksoi se, pavarësisht distancës fizike, mbetet e përfshirë në të gjitha operacionet që zhvillohen në qytet dhe koordinon punën e shërbimeve komunale nga larg, duke qenë gjithmonë e arritshme për ekipet e saj. Një shembull konkret i kësaj situate ndodhi pikërisht ditën e intervistës, kur një ndërtesë banimi në qytet u dëmtua rëndë dhe struktura e saj rrezikoi të shembet, ndërsa një person mbeti i plagosur.
Sipas kryebashkiakes, të gjitha shërbimet komunale dhe ekipet e ndihmës ishin menjëherë në vendngjarje, duke treguar gatishmërinë e vazhdueshme të institucioneve lokale për të reaguar ndaj emergjencave. Ky episod, siç e përshkroi ajo, ilustron realitetin e një qyteti ku sulmet janë bërë pjesë e përditshmërisë dhe ku autoritetet lokale duhet të veprojnë shpejt edhe nën presionin e luftës.
Kharchenko theksoi se qëndrueshmëria e shoqërisë civile është një nga shtyllat kryesore që i mban banorët të lidhur dhe të aftë të përballojnë vështirësitë e kësaj periudhe të gjatë konflikti. Ajo vuri në dukje se çdo komunë duhet të përgatitet për dimrin, duke garantuar furnizimin me ngrohje dhe ujë, si dhe duke u përpjekur të kontrollojë problemet me furnizimin me energji elektrike, të cilat janë thelbësore për mbijetesën e popullsisë.
Përveç kësaj, grupet e cenueshme socialisht dhe personat e zhvendosur brenda vendit kanë nevojë për mbështetje shtesë. Në Zaporizhia jetojnë më shumë se 200 mijë persona të zhvendosur, çka përbën një sfidë të veçantë për autoritetet lokale. Kjo shifër e madhe e të zhvendosurve në Zaporizhia thekson barrën shtesë që qyteti mban për të siguruar strehim, shërbime dhe ndihmë humanitare për ata që kanë humbur shtëpitë e tyre për shkak të luftës.
Kharchenko e përshkroi qëndrueshmërinë si një koncept me shumë dimensione, që përfshin përgatitjen për dimër, mbështetjen për grupet e cenueshme dhe ruajtjen e funksioneve bazë të qytetit në kushte jashtëzakonisht të vështira. Ajo nuk e fshehu se sfidat janë të mëdha, por theksoi se komuniteti lokal po bën çmos për t'u përballur me to dhe për të ruajtur një farë normaliteti në jetën e përditshme.
Gjatë intervistës, ajo foli edhe për sulmet sistematike ndaj transportit publik, të cilat kanë shkaktuar viktima dhe kanë krijuar pasiguri për banorët që përdorin autobusët për të shkuar në punë ose për të marrë shërbime thelbësore. Në fillim të muajit, disa bomba rrëshqitëse goditën një shkollë nëntokësore në fshatin Komyshuvakha të rajonit të Zaporizhias, ku civilët ishin mbledhur për shpërndarjen e ndihmave humanitare, dhe të paktën 50 persona u vranë në atë sulm.
Ky incident tragjik është një nga shembujt më të rëndë të pasojave që sulmet ruse kanë për popullsinë civile, duke prekur edhe objektet që përdoren për ndihmë humanitare dhe strehim të përkohshëm. Në tetor, një dron rus goditi një minibus në një ndalesë në qendër të qytetit, duke plagosur tre persona, sipas burimit të pavarur ukrainas Ukrainska Pravda, ndërsa katër të tjerë u plagosën në një sulm tjetër me dron ndaj një autobusi.
Këto sulme tregojnë se objektivat civilë, përfshirë transportin publik, janë vazhdimisht në shënjestër, duke rrezikuar jetën e banorëve të zakonshëm që nuk kanë lidhje me konfliktin e armatosur. Për t'u mbrojtur nga këto kërcënime, Kharchenko tha se komuna po vendos tunele dhe rrjeta kundër dronëve në pika kyçe të lagjeve të caktuara, si dhe po vendos film të pathyeshëm në automjete, në mënyrë që njerëzit të mos plagosen nga fragmentet.
Ajo theksoi se çdo masë që mund të merret në nivel komunal po zbatohet, por theksoi gjithashtu se forcat e mbrojtjes ukrainase po bëjnë punë të jashtëzakonshme për të zmbrapsur sulmet e shumta me dronë, raketa dhe Shahed, dhe se vetëm falë kësaj pune mbinjerëzore qyteti mund të vazhdojë një jetë paksa normale.
Ky falënderim për ushtrinë ukrainase tregon se autoritetet lokale e shohin mbrojtjen ushtarake si një faktor thelbësor për sigurinë e civilëve dhe për funksionimin e shërbimeve publike. Sa i përket dimrit të katërt të luftës, Kharchenko theksoi se Ukraina po përballet me sulme të vazhdueshme ndaj infrastrukturës kritike, të cilat ajo i quajti terrorizëm dhe terror ndaj popullsisë civile paqësore.
Ajo vlerësoi se këto sulme mund të jenë pjesë e strategjisë ruse për të thyer Ukrainën dhe për të treguar se mund t'u marrë njerëzve kushtet bazë të jetesës, komoditetin dhe rehatinë. Pavarësisht kësaj, kryebashkiakja theksoi se qyteti po përgatitet aktivisht duke forcuar infrastrukturën kritike dhe duke mbrojtur objektet më të rëndësishme, si nënstacionet, impiantet e ngrohjes dhe stacionet e pompimit.
Ajo shprehu mirënjohje për ekipet e saj që punojnë pa ndërprerje për këtë qëllim, por pranoi se armiku është i pabesë dhe se shkalla e sulmeve të ardhshme nuk dihet, prandaj qyteti bën çfarë mundet dhe vazhdon përpara. Kjo përgatitje për dimër përfshin masa konkrete për të siguruar që shërbimet thelbësore të mos ndërpriten edhe në rast sulmesh të papritura, duke pasur parasysh se furnizimi me energji elektrike ka dështuar 16 herë vetëm këtë vit. ## Rreziku nga centrali bërthamor i Zaporizhias Kharchenko foli edhe për rrezikun që vjen nga centrali bërthamor i Zaporizhias, i cili ndodhet nën kontrollin e forcave ruse që prej marsit 2022.
Ajo e quajti këtë situatë një tragjedi dhe shprehu shpresën se edhe në shtetin terrorist të Rusisë ka mbetur ndonjë gjurmë e mendjes së shëndoshë, sepse loja me sulme ndaj objekteve të tilla do të thotë të shkatërrosh njerëzit në shekullin 21 dhe të bësh gjithçka që popullsia civile paqësore të vdesë.
Ajo bëri thirrje për një reagim nga të gjitha vendet e Bashkimit Europian, Shtetet e Bashkuara dhe të gjithë politikanët përgjegjës, në mënyrë që të parandalohet kjo katastrofë në Ukrainë, veçanërisht pasi ajo do të ndodhte në afërsi të menjëhershme të Zaporizhias. Kjo thirrje për veprim ndërkombëtar pasqyron shqetësimin e autoriteteve lokale për pasojat e mundshme të një incidenti bërthamor, i cili do të prekte jo vetëm qytetin, por edhe rajonin më të gjerë.
Sa i përket ndihmës financiare për Ukrainën, e cila po diskutohet gjerësisht dhe në mënyrë kontroverse, Kharchenko theksoi se Ukraina po lufton për vlera që në Europë merren si të mirëqena, si jeta njerëzore, liria, liria e zgjedhjes dhe sovraniteti shtetëror. Ajo tha se këto janë gjëra që janë normë në Bashkimin Europian, por fatkeqësisht Ukraina tani po lufton thjesht për të vazhduar të ekzistojë në hartën e botës, dhe çdo ukrainas e di se shteti i tij është në rrezik të madh.
Ajo shprehu mirënjohje për të gjithë ndihmën e ofruar Ukrainës, komunave të saj dhe veçanërisht Zaporizhias, dhe shpresoi që ky mbështetje të mos pakësohet kurrë, por të ketë më shumë projekte për të siguruar pajisje ushtarake për Ukrainën. Sipas saj, edhe nëse arrihet një paqe e drejtë dhe, si pjesë e negociatave dhe proceseve politike në vazhdim, arrihet një armëpushim, Ukraina duhet të mbetet e fortë dhe elastike, me forca të saj efektive mbrojtëse, në mënyrë që kjo luftë të mos përsëritet kurrë.
Ky theks mbi forcimin e mbrojtjes pas një armëpushimi të mundshëm tregon se autoritetet lokale e shohin sigurinë afatgjatë si një kusht të domosdoshëm për rindërtimin dhe kthimin në normalitet. Kur u pyet se çfarë do të thoshte një armëpushim i mundshëm përgjatë vijës aktuale të frontit për Zaporizhian, Kharchenko u përgjigj se është një jetë e vazhdueshme në frikë, sepse 20 kilometra është një distancë shumë e shkurtër dhe armiku sulmon jashtëzakonisht shpesh.
Ajo shprehu shpresën se njerëzit thjesht do të mund të jetojnë normalisht përsëri nëse arrihet një marrëveshje për një armëpushim të përkohshëm ose një lloj de-përshkallëzimi, por theksoi se ata duhet të mbeten ende shumë të fortë, institucionalisht dhe në aspektin e infrastrukturës, dhe se duhet të vazhdojnë të mbrojnë qytetin e tyre.
Kjo përgjigje përmbledh dilemën e një qyteti që shpreson për paqe, por që e di se siguria e tij varet nga vazhdimi i mbrojtjes dhe nga mbështetja ndërkombëtare. Në lidhje me mundësinë e cedimit të territoreve aktualisht të pushtuara nga Rusia në këmbim të paqes, Kharchenko tha se, për të qenë e sinqertë, nuk ka ekspertizën për të dhënë një përgjigje të bazuar mirë për këtë çështje, duke lënë të hapur një temë që mbetet në qendër të debateve politike dhe diplomatike për të ardhmen e Ukrainës.
Kjo deklaratë tregon kujdesin e saj për të mos u përfshirë në vendime që i tejkalojnë kompetencat e një kryebashkiakeje lokale, ndërsa vëmendja e saj mbetet e përqendruar te nevojat e menjëhershme të banorëve të Zaporizhias.