Presidenti iranian Masoud Pesekian deklaroi në konferencën e klimës COP31 se vendi i tij kërkon kompensim për dëmet mjedisore të shkaktuara nga sulmet amerikane dhe izraelite. Kërkesa u lidh prej tij me përpjekjet ndërkombëtare për adresimin e ndryshimeve klimatike.
Sipas kreut të shtetit iranian, bashkësia ndërkombëtare duhet të krijojë një lidhje të qartë mes angazhimeve për klimën në kohë paqeje dhe përgjegjësisë në kohë lufte. Ai kërkoi regjistrimin dhe vlerësimin e dëmeve mjedisore që kanë ardhur si pasojë e sulmeve ushtarake. Po ashtu, kërkoi ngritjen e mekanizmave për kompensimin e tyre.
“Ne presim që bashkësia ndërkombëtare të krijojë një lidhje kuptimplote dhe reale midis angazhimeve për klimën në kohë paqeje dhe përgjegjësisë në kohë lufte, për të regjistruar dhe vlerësuar dëmet mjedisore të shkaktuara nga sulmet ushtarake dhe për të zhvilluar mekanizma kompensimi”, tha Pesekian.
Deklarata e tij erdhi në ditën e tretë të konferencës dyjavore, e cila po zhvillohet në Turqi dhe ku kanë folur radhazi krerë shtetesh. Marrëveshjet ndërkombëtare për klimën parashikojnë miliarda dollarë nga vendet e pasura për të ndihmuar vendet në zhvillim të përshtaten ndaj ndryshimeve klimatike dhe të përballojnë ndikimet e tyre. Megjithatë, ato nuk përmbajnë dispozita për pasojat mjedisore të sulmeve ushtarake.
COP31 dhe konteksti i konfliktit
Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli nisën një fushatë ushtarake kundër Iranit në fund të shkurtit. Konflikti u përhap në Liban dhe në shtetet e Gjirit. Ai përfshiu sulme ndaj infrastrukturës energjetike në Iran e në rajonin e gjerë, si dhe ndaj anijeve.
Nga ana tjetër, Irani ka nisur vazhdimisht sulme ndaj anijeve cisterna nafte që kalojnë nëpër Ngushticën e Hormuzit. Këto sulme kanë shkaktuar dëme mjedisore, përfshirë derdhje të konsiderueshme nafte. Një raport i një konsorciumi shkencëtarësh ndërkombëtarë, i botuar të martën, vlerëson se emetimet globale nga lëndët djegëse fosile pritet të bien pak këtë vit. Kjo pritet pjesërisht për shkak të çmimeve të larta të karburantit dhe rritjes së përdorimit të burimeve të energjisë së rinovueshme pas konfliktit.