Për shumë njerëz, reshjet janë një arsye për të qëndruar në shtëpi, për të ndryshuar planet dhe për të pritur diellin. Për profesorin britanik të psikologjisë Trevor Harley, shiu dhe stuhitë kanë qenë përkundrazi burim qetësie dhe force në periudhat më të vështira të jetës.
Harley është Profesor Emeritus i Psikologjisë në Universitetin e Dundees, në Skoci. Prej më shumë se 30 vjetësh, ai vëzhgon dhe regjistron me kujdes ndryshimet e motit. Sipas përvojës së tij, shiu, era e fortë, bora dhe stuhitë e kanë ndihmuar të përballojë depresionin dhe ankthin.
Të lidhura
None found
Ndonëse këto dukuri, bashkë me temperaturat e ulëta, zakonisht lidhen me humorin e keq, profesori thotë se moti që quajmë i keq mund të ndikojë pozitivisht në shëndetin mendor dhe mirëqenien tonë.
Ndryshimet në natyrë i kujtojnë atij se asgjë nuk mbetet njësoj përgjithmonë, përfshirë periudhat e vështira emocionale. Mendimi se edhe moti më i ashpër përfundimisht kalon e ka ndihmuar në momentet e errëta.
Harley vëren se tingulli i shiut në dritare ose mbi çati u sjell qetësi shumë njerëzve. Ritmi i tij i rregullt dhe i përsëritur i ngjan asaj që njihet si “zhurma rozë” (pink noise), e lidhur në disa studime me relaksimin dhe gjumin më të mirë. Tinguj të tillë mund të ulin stresin dhe të krijojnë kushte më të përshtatshme për pushim.
Pas reshjeve ndihet edhe aroma karakteristike e tokës. Kur pikat e ujit prekin sipërfaqen e thatë, në ajër çlirohen përbërje kimike, mes tyre gjeosmina, e cila i jep tokës aromën e veçantë. Për shumë njerëz, ajo aromë lidhet me freskinë dhe qetësinë.
Disa kërkime sugjerojnë gjithashtu një lidhje mes shiut dhe produktivitetit. Një studim me punonjës në Japoni vërejti rritje të produktivitetit në ditët me reshje, kur aktivitetet jashtë krijojnë më pak shpërqendrime.
Stuhitë nuk përjetohen njësoj nga të gjithë: bubullimat dhe vetëtimat i trembin disa njerëz, ndërsa të tjerëve u japin ndjesi çlirimi e qetësie. Harley përmend edhe ndryshimet në atmosferë gjatë stuhive, përfshirë praninë e joneve negative në ajër.
Lidhja e këtyre joneve me përmirësimin e humorit dhe uljen e simptomave depresive te disa persona është shqyrtuar në studime. Kjo, megjithatë, nuk do të thotë se stuhitë përbëjnë trajtim për depresionin.
Edhe i ftohti, që shpesh shoqërohet në mendjen e njerëzve me melankolinë dhe mungesën e energjisë, mund të ketë efekte pozitive kur ekspozimi është i moderuar. Për të ruajtur temperaturën, trupi vë në punë mekanizmat e tij natyrorë; i ftohti mund të shtojë vigjilencën, të ndikojë në qarkullimin e gjakut dhe të aktivizojë dhjamin kafe, i cili ndihmon prodhimin e nxehtësisë.
Kjo është një arsye pse vitet e fundit është rritur interesi për zhytjet në ujë të ftohtë dhe forma të tjera të ekspozimit të kontrolluar ndaj temperaturave të ulëta. Ekspozimi ndaj të ftohtit ekstrem, sidoqoftë, mund të sjellë rreziqe për shëndetin dhe nuk është i përshtatshëm për të gjithë.
As dielli nuk sjell domosdoshmërisht humor të mirë për këdo. Ndryshimet e stinëve ndikojnë ndryshe te njerëzit: në pranverë, shtimi i orëve me dritë dhe luhatjet e temperaturës mund të shoqërohen te disa persona me pagjumësi, ankth dhe çrregullime të ritmit të gjumit.
Kjo lidhet me përshtatjen e organizmit ndaj dritës, hormoneve dhe ritmit biologjik. Prandaj, një ditë me diell nuk është garanci për mirëqenie emocionale, sikurse një ditë me shi nuk është medoemos e dëmshme për shëndetin mendor.
Për Trevor Harley-n, vëmendja ndaj motit nuk është më thjesht interes për dukuritë atmosferike. Vëzhgimi i natyrës është bërë një mënyrë për të kuptuar jetën dhe për të forcuar qëndrueshmërinë psikologjike: asnjë gjendje nuk është e përhershme, njësoj si shiu dhe stuhitë që dikur marrin fund.
Mesazhi i tij është se jo çdo ditë e vështirë duhet luftuar; ndonjëherë duhet pranuar si pjesë e jetës, duke kujtuar se herët a vonë do të kalojë.
