Nga Preç Zogaj
Shqipëria është historikisht dhe shpirtërisht e lidhur me Evropën, ndërsa aspirata për t’u bërë pjesë e Bashkimit Evropian mbetet një nga dëshirat kryesore të qytetarëve. Edhe pas 36 vitesh nga rënia e regjimit komunist, mbështetja e shqiptarëve për integrimin evropian vijon të jetë shumë e lartë, rreth 98 për qind. Megjithatë, pritja e gjatë ka sjellë edhe lodhje e zhgënjim, pa e zbehur dëshirën për anëtarësim.
Shqipëria ka bërë hapa përpara në procesin e negociatave, duke hapur të gjithë grupkapitujt dhe duke mbyllur disa prej tyre. Por rruga drejt anëtarësimit mbetet e vështirë dhe kërkon përmbushjen e standardeve evropiane, veçanërisht në sundimin e ligjit dhe funksionimin e drejtësisë.
Në këtë kontekst, deklaratat e kryeministrit Edi Rama ndaj Brukselit kanë ngritur pikëpyetje. Gjatë një konference në Tiranë, ai i kërkoi Bashkimit Evropian të mos e braktisë Shqipërinë. Përmes metaforave që përmendnin Rusinë dhe Kinën, Rama la të kuptohej se vonesat në zgjerim mund t’i shtyjnë vendet kandidate drejt ndikimeve të tjera gjeopolitike.
Megjithatë, integrimi evropian nuk mund të kushtëzohet me alternativa të tilla. Procesi mbështetet te kriteret demokratike dhe institucionale, të cilat nuk mund të anashkalohen për shkak të zhvillimeve ndërkombëtare. Për Shqipërinë, përmbushja e këtyre standardeve mbetet thelbësore.
Një tjetër çështje e rëndësishme lidhet me orientimin strategjik të qeverisë shqiptare. Marrëdhëniet ekonomike dhe marrëveshjet me kompani nga vende jashtë BE-së, veçanërisht në sektorë strategjikë dhe në zona të mbrojtura natyrore, mund të krijojnë mospërputhje me interesat evropiane, nëse nuk vlerësohen me kujdes.
Prandaj, Shqipëria duhet të dëshmojë përmes vendimeve konkrete se ndan të njëjtat vlera dhe interesa me Bashkimin Evropian. Integrimi nuk arrihet vetëm me deklarata politike, por me reforma të qëndrueshme dhe zgjedhje strategjike të qarta. Evropa mund të duket gjithnjë e më pranë, por pa përmbushjen e detyrimeve, horizonti i anëtarësimit mund të mbetet ende larg.