Agjencia e sigurisë së brendshme të Izraelit, Shin Bet, nisi të enjten t’i dorëzojë Policisë materiale informative, pas disa ditësh vonesash në hetimin për ndërhyrje të dyshuara të huaja në zgjedhjet e javës së kaluar për Knessetin (Parlamentin izraelit).
Vonesat erdhën në një kohë kur mes drejtuesit të agjencisë dhe Prokurores se Përgjithshme ka pasur një përplasje publike lidhur me çështjen nëse deputetët arabë mund të merren në pyetje pa pasur prova të mjaftueshme.
Materialet, që thuhet se kanë të bëjnë me qendrat e votimit në komunitetet arabe, po dorëzohen në faza, ndërsa provat shtesë pritet të mbërrijnë në polici më vonë të enjten dhe të premten.
Transferimi vjen pas një kërkese të Prokurores së Përgjithshme, Gali Baharav-Miara, që informacionet e inteligjencës të mbledhura nga Shin Bet t’i dorëzohen një grupi të posaçëm hetimor, pjesë e të cilit janë edhe përfaqësues të Policisë.Zyrtarët e Shin Bet thanë se transferimi gradual i materialeve ishte i nevojshëm për shkak të procedurave që duhen ndjekur për përgatitjen dhe dorëzimin e tyre. “Kjo kërkon kohë”, shpjegoi agjencia.
“Ka procese që duhet të përmbushen dhe takime që duhet të zhvillohen, për të garantuar që i gjithë informacioni të transferohet në mënyrën e duhur”, thanë zyrtarët.
Hetimi përqendrohet në akuzat se aktorë të huaj, përfshirë Katarin, Turqinë dhe Autoritetin Palestinez, kanë kanalizuar shuma të konsiderueshme parash te individë të lidhur me Listën e Përbashkët, një aleancë e partive politike kryesisht arabe, në një përpjekje për të ndikuar në rezultatin e zgjedhjeve.
Akuzat nuk janë vërtetuar publikisht dhe hetuesit ende nuk kanë përcaktuar plotësisht fushëveprimin e çdo financimi të dyshuar të huaj ose nëse ai ka ndikuar në rezultatet e zgjedhjeve.
Policia theksoi të mërkurën se aktualisht nuk ka plane ose pritje për të thirrur ligjvënës ose anëtarë të tjerë të partisë për marrje në pyetje.
Kjo përfshin edhe ligjvënësin e Listës së Përbashkët, Ayman Odeh, pavarësisht raporteve që sugjerojnë se kishte një marrëveshje të gjerë midis hetuesve se ishin mbledhur prova të mjaftueshme për ta marrë në pyetje atë .
Shin Bet paralajmëron për financim të huaj potencialisht të përhapur gjerësisht
Të mërkurën, Shin Bet u paraqiti anëtarëve të Komitetit Qendror të Zgjedhjeve informacione që tregonin atë që e përshkroi si operacione të financimit të huaj potencialisht të gjera që synonin të ndikonin në zgjedhje.
“Informacioni i paraqitur nga profesionistët e shërbimit tregon në dukje transferime të përhapura të shumave të konsiderueshme parash në Izrael nga vendet e huaja, me origjinë nga aktorë me interesa të fshehura dhe madje armiqësore, që synojnë të çojnë përpara ndikimin e huaj”, tha agjencia.
Shin Bet tha se gjetjet justifikonin mbledhjen e mëtejshme të inteligjencës dhe hetimin penal.
“Informacioni i mbledhur deri më tani tregon se financimi i huaj dhe operacionet e ndikimit që përfshijnë shuma të mëdha parash janë një fenomen i përhapur, që potencialisht përfshin mijëra njerëz ose edhe më shumë”, tha ajo.
Megjithatë, agjencia pranoi se gjetjet e saj mbetën paraprake dhe se kërkohej punë shtesë hetimore përpara se të arriheshin përfundime të forta.
“Në këtë fazë, ne duhet të përfundojmë mbledhjen e mëtejshme të inteligjencës dhe masat hetimore për të marrë informacion që do të na lejojë të lidhim pikat dhe të përcaktojmë, me një shkallë të lartë sigurie dhe besimi, fushëveprimin e fenomenit”, thuhet në deklaratë.
Vlerësimi vjen në mes të një debati të ngarkuar politikisht mbi rezultatet e zgjedhjeve, me disa politikanë që pretendojnë parregullsi të përhapura që përfshijnë partitë politike arabe.
Këto pretendime kanë intensifikuar shqyrtimin e shërbimeve të sigurisë dhe kanë ngritur shqetësime në lidhje me përdorimin e mundshëm të hetimeve të inteligjencës për të sfiduar legjitimitetin e procesit zgjedhor.
Kreu i Shin Bet përballet me kritika për kërkesat për të marrë në pyetje ligjvënësit arabë
Drejtori i Shin Bet, David Zini, është përballur me kritika në rritje ditët e fundit për shkak të raportimeve se ai kërkoi të merrte në pyetje figura të larta në partitë politike arabe me kujdes, si pjesë e hetimit për ndërhyrje të huaja, pavarësisht shqetësimeve se provat në dispozicion nuk krijuan dyshime të arsyeshme.
Marrja në pyetje me kujdes është një procedurë formale në Izrael, në të cilën një individ merret në pyetje si i dyshuar për krim dhe informohet për të drejtat që lidhen me atë status.
Mosmarrëveshja është përqendruar në përballjen e raportuar të Zinit me Baharav-Miara, e cila këmbënguli që hetuesit duhet të krijojnë një bazë të mjaftueshme provash përpara se të thërrasin të dyshuarit, veçanërisht ligjvënësit e zgjedhur.
“Pa dyshim të arsyeshëm, nuk do të autorizoj marrjen në pyetje të askujt nën kujdes, veçanërisht të një anëtari të Knesetit”, thuhet se i ka thënë prokuroria e përgjithshme Zinit.
Mosmarrëveshja, e cila filloi në një bisedë private, u bë publike të martën kur Baharav-Miara lëshoi një deklaratë të pazakontë në përgjigje të raportimeve në lidhje me hetimin.
“Në një hap jashtëzakonisht të pazakontë dhe në dritën e raporteve të pasakta, prokurori i përgjithshëm dëshiron të sqarojë se në një vend të qeverisur nga sundimi i ligjit, qytetarët ose zyrtarët e zgjedhur nuk mund të hetohen pa prova që justifikojnë një veprim të tillë”, thuhet në deklaratë.
Baharav-Miara theksoi se hetuesve do t’u lejohej të merrnin në pyetje këdo kundër të cilit do të dilnin prova të mjaftueshme, por se presioni politik ose dyshimet e pabazuara nuk mund të zëvendësonin një bazë provash, shkruan Ynet.
“Nëse Shin Bet ose ndonjë organ tjetër zotëron prova që justifikojnë një hetim, ftohet t’i paraqesë ato”, tha ajo.
“Kushdo që duhet të hetohet do të hetohet, por njerëzit nuk do të hetohen pa një bazë provash.”
Baharav-Miara akuzoi Shin Bet për vonesë të hetimit
Në të njëjtën deklaratë, Baharav-Miara kritikoi publikisht Shin Bet për dështimin e transferimit të materialeve të inteligjencës që kishte mbledhur te ekipi special hetimor.
Ajo tha se dështimi i agjencisë për të ofruar provat po i pengonte në mënyrë efektive hetuesit të çonin përpara çështjen.
“Përveç kësaj, Shin Bet nuk ia ka transferuar materialet hetimore të mbledhura ekipit special hetimor për dy ditë,” tha ajo.
Ekipi u krijua pas një rekomandimi nga gjyqtari Noam Sohlberg dhe vepron në bashkëpunim me policinë dhe nën mbikëqyrjen e prokurorëve të shtetit.
Baharav-Miara tha se dështimi për të transferuar materialet e kishte vonuar hetimin pavarësisht urgjencës për të përcaktuar nëse aktorët e huaj ishin përpjekur të ndikonin në zgjedhje.
“Kjo po e vonon në mënyrë efektive trajtimin e çështjes,” tha ajo. “Sistemi i zbatimit të ligjit po vepron shpejt dhe profesionalisht për të zbuluar të vërtetën bazuar në materialet që ka në zotërim, dhe vendimet hetimore do të merren në përputhje me rrethanat.”